TÜBİTAK 2209-B 2026 Başvuru Rehberi: Kimler Başvurabilir?

TÜBİTAK 2209-B'ye Türkiye'de ön lisans veya lisans programına kayıtlı, uygun bir sanayi odaklı araştırma fikri bulunan ve hem akademik hem sanayi danışmanıyla çalışacak öğrenciler başvurabilir. 2026 çağrısında son başvuru 11 Kasım 2026 saat 17.30; proje giderlerine verilebilecek destek en fazla 16.000 TL ve proje süresi en fazla 12 ay.

2209-B'nin 2209-A'dan esas farkı yalnız 4.000 TL daha yüksek destek sağlaması değil, sanayide uygulama potansiyeli veya sanayinin bir sorununu çözme hedefi ve buna uygun sanayi kuruluşu/danışmanı ilişkisi gerektirmesi.

Hangi öğrenciler başvurabilir?

2026 çağrı koşullarına göre:

• Türkiye'de ön lisans veya lisans derecesi veren bir programa kayıtlı olmalısınız.
• Açıköğretim ve hazırlık sınıfı öğrencileri proje yürütücüsü ya da proje ortağı olamaz.
• ARBİS kaydınız güncel olmalı; projenizi bir akademik danışman ve ayrı bir sanayi danışmanıyla yürütmelisiniz.
• Aynı dönemde başka bir 2209-A/2209-B projesinde yürütücü veya ortak olarak başvuramazsınız. Önceki dönemden desteği devam eden bir 2209 projesinde de yer alamazsınız.
• Aynı proje için daha önce TÜBİTAK desteği alınmamış olmalı.
• Tek öğrenciyle başvuru mümkün; ekip kurulursa bir yürütücünün yanında en fazla dört ortak öğrenci bulunabilir.

Sınıfı veya bölümü sanayiyle doğrudan ilişkili görünmeyen öğrenciler için asıl soru “bu bölüm 2209-B yapabilir mi?” değil, “araştırma gerçekten sanayide uygulanabilir, ölçülebilir bir sorunu çözebiliyor mu?” olmalı. TÜBİTAK'ın açıkladığı genel öğrenci koşullarında belli birkaç mühendislik bölümüyle sınırlandırma yok; ancak önerinin sanayiye yönelik olması zorunlu.

Sanayi danışmanı ve sanayi kuruluşu nasıl olmalı?

Akademik danışman araştırmanın bilimsel yöntemi ve üniversite boyutu için, sanayi danışmanı ise sanayi bağlamındaki uygulama ve ihtiyaç için rol üstlenir. TÜBİTAK aynı kişinin iki danışmanlık görevini birden yürütmesine izin vermiyor.

Her özel şirket otomatik olarak uygun sanayi kuruluşu kabul edilmez. TÜBİTAK 2209-B için sanayi kuruluşunu şu kapsamlarda tanımlıyor:

• 5746 sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge veya tasarım merkezi bulunan Türkiye'de yerleşik sermaye şirketleri,
• 4691 sayılı Kanun kapsamında teknoparklarda bulunan Türkiye'de yerleşik sermaye şirketleri,
• 4562 sayılı Kanun kapsamındaki organize sanayi bölgelerinde faaliyet gösteren sanayi kuruluşları,
• TÜBİTAK destekli en az bir projeyi tamamlamış özel sektör kuruluşları.

Bir şirketle görüşmeden önce bu koşullardan hangisini karşıladığını ve sizin araştırmanızda hangi veri, ekipman veya süreç üzerinden katkı sunacağını öğrenin. “Tanıdığım bir şirkette çalışan var” tek başına resmî sanayi kuruluşu tanımını karşılamaya yetmeyebilir.

Hangi projeler 2209-B'ye daha uygun?

2209-B, sanayide kullanılabilecek ürün, yöntem veya süreç geliştirme/iyileştirme amaçlı bir araştırmayı hedefler. Örneğin bir üretim adımındaki hata oranını azaltmayı araştıran ölçülebilir bir deney tasarımı, bir işletme sürecinin verimliliğini veriyle inceleyen yöntem ya da bir test/ölçüm yaklaşımını geliştirme çalışması uygunluk bakımından değerlendirilebilir. Bunlar kabul edilmiş proje örnekleri değil, programın amacını açıklayan varsayımsal fikirlerdir.

Buna karşılık tek başına “şirketi tanıtacağım”, “fabrikayı ziyaret edeceğim” veya “uygulama geliştireceğim” demek araştırma yöntemini açıklamıyor. İyi bir öneride sorun, ölçülecek sonuç, kullanılacak yöntem ve sanayiye beklenen katkı birbiriyle açık biçimde ilişkilendirilmeli.

TÜBİTAK'ın 2026 çağrısında bilimsel değerlendirme ağırlıkları:

Bu nedenle yalnızca şirket adı yazmak yerine somut sanayi çıktısını açıklamak önemli. Başvuru metninde firma, marka veya ticari ürünün reklamını yapar gibi sunulmaması da çağrı koşullarından biri.

2026 desteği hangi harcamaları karşılıyor?

2209-B'de üst sınır 16.000 TL; bu tutar öğrenciye aylık maaş olarak ödenmez. Destek proje için gerekli makine/teçhizat, sarf malzemesi, seyahat ve hizmet alımı gibi uygun giderlere yöneliktir. Kongre/konferans katılımı, yayın-patent, konaklama ve gündelik yemek giderleri bütçeye dahil edilemez. Başvurudaki IBAN yürütücü öğrenciye ait olmalı; harcamalar daha sonra kurallara uygun belgelenmelidir.

Yöntemde anlattığınız çalışma için hangi satın alma veya hizmetin gerçekten gerekli olduğunu bütçeyle eşleştirin. TÜBİTAK 2026 çağrı PDF'sine göre başvuru dönemi bittikten sonra talep edilen bütçe tutarı değiştirilemiyor.

2209-B başvurusu nasıl yapılıyor?

1. TÜBİTAK 2209-B resmî sayfasını ve 2026 çağrı PDF'sini okuyun.
2. Araştırma sorunuz ve sanayiyle kurulacak iş birliğini belirleyin. Akademik danışman ve sanayi danışmanı farklı kişiler olmalı.
3. ARBİS ve akademik danışmanın YÖKSİS/ARBİS bilgilerinin güncel olduğundan emin olun.
4. TYBS ekranında araştırma önerisinin alanlarını Türkçe ve istenen uzunluk/biçimde doldurun. 2026 sisteminde araştırma önerisi bu alanlardan otomatik oluşuyor; ayrıca tek bir öneri dosyası yükleme adımı bulunmuyor.
5. Başvurunuzu tamamlayıp akademik danışman onayını 11 Kasım 2026 saat 17.30'a kadar sağlayın.
6. Üniversite kuruluş yetkilisinin 16–23 Kasım 2026 dönemindeki e-imzasının tamamlanmasını takip edin. Başvuru ancak bu imzayla geçerli hale gelir.

Sanayi onay yazısı ne zaman gerekli? TÜBİTAK 2026 çağrı metni, desteğe hak kazanan 2209-B projelerinin yürütücülerinden destek kararı sonrasında, sanayi danışmanının çalıştığı ve projenin gerçekleştirileceği uygun sanayi kuruluşunun imzalı-kaşeli onay yazısını istenen süre içinde sisteme yüklemesini öngörüyor. Bunu başvuru aşamasında iki danışmanın belirlenmesi zorunluluğuyla karıştırmayın. Çalışmanız etik kurul onayı gerektiriyorsa buna ilişkin belge sürecini de çağrıya uygun yürütün.

2209-A mı, 2209-B mi seçilmeli?

Bir araştırma bilimsel açıdan güçlü olabilir, ancak sanayi kuruluşu ve uygulama çıktısı yoksa 2209-A daha doğal bir seçenek olabilir. 2209-B, problemi gerçekten bir sanayi sürecine bağlayan, uygun kuruluşla yürütülebilecek çalışmalara yöneliktir. Başvurularda aynı dönem iki programı birden denemek yerine hangi programın projenizin gerçek niteliğini yansıttığına karar verin.

Hacettepe'de genel öğrenci araştırmasının yürütülmesine ilişkin adımlar için ayrıca Hacettepe öğrencisinin 2209-A başvuru rehberine bakabilirsiniz; 2209-B'ye özgü sanayi danışmanı ve kuruluş şartları ise burada anlatıldığı gibi ayrıca karşılanmalıdır.

Kaynak: TÜBİTAK – 2209-B 2026 resmî program ve çağrı belgeleri