Hacettepe Öğrencisi TÜBİTAK 2209-A Projesine Nasıl Başvurur?

Hacettepe öğrencisi olarak TÜBİTAK 2209-A’ya başvurmak için önce bir araştırma sorusu ve akademik danışman belirlemeniz, ardından proje önerisini TÜBİTAK’ın istediği formata göre hazırlayıp başvuruyu TYBS üzerinden tamamlamanız gerekir. Başvurunun yalnız öğrenci tarafından sisteme yüklenmesi yetmez; akademik danışman onayı ve ardından üniversitenin kuruluş yetkilisi e-imza aşaması da tamamlanmalıdır.

2209-A, lisans ve ön lisans öğrencilerinin gerçek bir araştırma projesi yürütmesini destekleyen bir programdır. Bu nedenle başvuruyu “CV’ye yazılacak bir sertifika” gibi değil, küçük ölçekli bir araştırma projesi gibi düşünmek daha doğru olur.

1. Önce danışman değil, araştırılabilir bir problem bulun

“Yapay zekâ üzerine proje yapmak istiyorum” veya “psikolojiyle ilgili bir konu seçmek istiyorum” başlangıç için fikir olabilir ama 2209-A projesi için yeterince dar değildir.

İyi bir proje fikri şu üç soruya cevap verebilmelidir:

• Tam olarak hangi problemi araştırıyorum?
• Bu problemi hangi veri veya yöntemle inceleyeceğim?
• Projenin sonunda ne öğrenmiş olacağım?

Konuyu çok geniş seçerseniz yöntem ve takvim kısmı zayıflar. Aşırı küçük seçerseniz de çalışmanın bilimsel katkısını açıklamak zorlaşabilir.

2. Konuya uygun bir akademik danışman bulun

2209-A projesinin akademik danışman rehberliğinde yürütülmesi zorunludur. Danışmanı yalnız unvanına göre değil, çalışmak istediğiniz konuya yakınlığına göre seçmek daha mantıklıdır.

Bir hocaya giderken yalnızca “2209-A yapmak istiyorum, danışman olur musunuz?” demek yerine kısa bir hazırlıkla gitmek işinizi kolaylaştırır:

• araştırma sorunuz,
• neden bu konuyu seçtiğiniz,
• kullanmayı düşündüğünüz yöntem,
• mümkünse birkaç temel kaynak.

Fikriniz henüz tamamlanmamış olabilir. Danışmanın önemli katkılarından biri zaten araştırma sorusunu uygulanabilir hâle getirmektir.

3. Başvuru koşullarını kontrol edin

TÜBİTAK’ın güncel program koşullarına göre başvuru sahibinin ön lisans veya lisans öğrencisi olması ve projenin akademik danışmanla yürütülmesi gerekiyor.

Önemli bazı sınırlar şunlar:

• Hazırlık sınıfı ve açıköğretim öğrencileri proje yürütücüsü veya proje ortağı olamaz.
• Aynı başvuru döneminde birden fazla 2209-A/2209-B başvurusunda yer alınamaz.
• Daha önce aynı proje için TÜBİTAK desteği alınmamış olmalıdır.
• Proje bireysel veya ekip hâlinde hazırlanabilir.
• Bir projede yürütücü öğrenci dışında en fazla 4 proje ortağı bulunabilir.
• Bir akademik danışman aynı dönemde en fazla 5 projede görev alabilir.

Çağrı koşulları değişebildiği için başvuruyu hazırlarken eski PDF veya eski bölüm duyurusu yerine TÜBİTAK’ın güncel 2209-A sayfasını esas alın.

4. Proje önerisini değerlendirme ölçütlerine göre yazın

2209-A’da iyi fikir tek başına yeterli değil. Fikrin araştırma planına dönüşmesi gerekiyor.

TÜBİTAK bilimsel değerlendirmede dört ana başlığa bakıyor:

• araştırma önerisinin bilimsel niteliği,
• yöntem,
• proje yönetimi,
• yaygın etki.

Bu yüzden proje metninizde “bu konu önemlidir” demek yerine, problemin literatürdeki yerini ve sizin tam olarak neyi sınayacağınızı açıkça gösterin.

Yöntem kısmında da yalnızca “anket yapılacaktır” veya “veriler analiz edilecektir” gibi genel ifadeler yerine; örneklemin/verinin nasıl seçileceği, hangi değişkenlerin inceleneceği ve hangi analiz yaklaşımının kullanılacağı anlaşılır olmalıdır.

5. Bütçeyi araştırma planından çıkarın

2209-A; makine/teçhizat, sarf malzemesi, seyahat ve hizmet alımı gibi projenin yürütülmesi için gerekli giderleri destekleyebilir. Buna karşılık kongre/konferans katılımı, yayın-patent giderleri, konaklama ve gündelik gibi bazı kalemler proje bütçesine yazılamaz.

Bütçeyi önce belirleyip projeyi bütçeye uydurmak yerine, yönteminiz için gerçekten gereken harcamaları tek tek çıkarın. Gereksiz veya açıklanamayan kalemler proje planını zayıf gösterebilir.

6. TYBS başvurusunu son güne bırakmayın

Başvuruyu proje yürütücüsü öğrenci TÜBİTAK Yönetim Bilgi Sistemi (TYBS) üzerinden çevrim içi olarak yapar. Öğrencinin son onayından sonra başvuru akademik danışmanın sistemde kayıtlı e-posta adresine gider.

Danışman onayladıktan sonra dosya üniversitenin kuruluş yetkilisinin e-imzasına gönderilir. Yani “dosyayı yükledim, bitti” diye düşünmeyin; başvurunun bütün onay zincirini takip edin.

Danışmanın YÖKSİS ve ARBİS bilgilerinin güncel olması da önemlidir.

Hacettepe’de ilk olarak kiminle konuşmalıyım?

En pratik başlangıç noktası kendi bölümünüzde konunuza yakın bir öğretim üyesidir. Hacettepe’nin farklı bölüm ve yüksekokulları 2209-A duyuruları ve bilgilendirme toplantıları yayımlayabiliyor; ancak başvurunun temel kuralları TÜBİTAK tarafından belirlenir.

Bu nedenle bölüm duyurularını fırsat ve destek için takip edin, başvuru şartlarında ise TÜBİTAK’ın güncel çağrı metnini esas alın.

İlk projenizse hedefiniz “çok büyük bir konu” seçmek değil; bir öğrenci ekibinin ve danışmanın belirlenen sürede gerçekten tamamlayabileceği, yöntemi açık bir araştırma tasarlamak olmalı.

Kaynak: TÜBİTAK – 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı