2209-A mı 2209-B mi? Üniversite Öğrencileri İçin 2026 Karşılaştırması
2209-A araştırma projeleri, 2209-B sanayiye yönelik projeler içindir. 2026 destek tutarları, danışman şartları ve hangi projeye hangisinin uygun olduğu.
Araştırma sorunuz öncelikle bilimsel bir problemi açıklamaya veya sınamaya odaklanıyorsa 2209-A; bir sanayi kuruluşunun sorununa veya uygulayabileceği ürün, yöntem ya da süreç geliştirmeye odaklanıyorsa 2209-B daha uygun bir başlangıçtır. İkisi arasındaki seçim yalnızca destek tutarıyla yapılmamalı: 2209-B'de ayrıca sanayi danışmanı ve uygun sanayi kuruluşuyla gerçek bir çalışma bağı kurmanız gerekir.
TÜBİTAK'ın 2026 çağrısında 2209-A için en fazla 12.000 TL, 2209-B için en fazla 16.000 TL destek öngörülüyor. İki programda da öğrenci başvurusu ve akademik danışman onayı 11 Kasım 2026 saat 17.30'a kadar tamamlanmalı. Üniversitenin kuruluş yetkilisi e-imza aşaması ise 16–23 Kasım 2026 tarihlerinde yürütülüyor. Bu takvim hem resmî 2026 çağrı duyurusunda hem program sayfalarında yer alıyor.
Temel farklar
| Karar noktası | 2209-A | 2209-B |
|---|---|---|
| Projenin odağı | Bilimsel araştırma sorusu | Sanayi sorunu veya sanayide uygulama potansiyeli olan geliştirme |
| 2026 azami destek | 12.000 TL | 16.000 TL |
| Danışman | Akademik danışman | Akademik danışman ve sanayi danışmanı |
| Sanayi kuruluşu ile çalışma | Programın genel şartı değil | Projenin yapısının bir parçası; destek aşamasında uygun kuruluştan onay isteniyor |
| Proje süresi | En çok 12 ay | En çok 12 ay |
| Kimler başvurabilir? | Şartları sağlayan ön lisans/lisans öğrencileri | Şartları sağlayan ön lisans/lisans öğrencileri |
Her iki programda da bireysel başvuru yapılabilir veya yürütücüye en fazla dört proje ortağı eklenebilir. Hazırlık sınıfı ve açıköğretim öğrencileri yürütücü ya da ortak olamaz. Ayrıca öğrenci aynı çağrı döneminde iki ayrı 2209-A/2209-B başvurusunda yer alamaz; önceki dönemden devam eden destekli 2209 projesinde yer almak da yeni başvuru için engeldir. Bu ayrımın örneklerini birden fazla 2209-A projesinde yer alma rehberinde bulabilirsiniz.
Aynı fikir iki programdan hangisine girebilir?
Bir öğrenci ekibinin üretim tesisindeki enerji tüketimini tahmin etmek istediğini düşünün.
- 2209-A yönü: Farklı tahmin modellerini belirli bir veri kümesinde karşılaştırıp yöntemsel bir araştırma sorusunu sınamak. Gerçek bir sanayi ortağına ihtiyaç duymadan da araştırma tasarlanabilir.
- 2209-B yönü: Bir işletmenin gerçek tüketim verileriyle işe yarar bir tahmin veya erken uyarı yöntemi geliştirmek; mevcut yöntemle karşılaştırmak ve uygulanabilirliğini sanayi danışmanıyla değerlendirmek.
Konu başlığında “yapay zekâ” ya da “sanayi” yazması tek başına 2209-B yapmaz. Aynı şekilde laboratuvarda prototip hazırlamak da otomatik olarak 2209-B şartı değildir. Asıl ayrım, projenin çözmeye çalıştığı problem ve doğrulanabilir çıktısıdır.
2209-B neden yalnızca “4.000 TL daha fazla destek” değildir?
2209-B için sanayi danışmanı akademik danışmandan farklı kişi olmalıdır. Destek kararı verilen projede, sanayi danışmanının çalıştığı ve projenin gerçekleştirileceği uygun sanayi kuruluşundan TÜBİTAK formatında imzalı, kaşeli sanayi onay yazısı da istenir. Bu belgenin destek kararı sonrasında yüklenmesi, firma ve danışman arayışını başvuru sonrasına bırakabileceğiniz anlamına gelmez: proje konusu, veri/tesis erişimi ve iş birliği önceden netleşmelidir. Detaylar 2209-B resmî program sayfasında belirtiliyor.
Örneğin bir işletmenin üretim hattında veri toplayacağınızı söylüyorsanız, firma yalnızca adını kullandırmamalı; veriye ve uygulanacak yönteme erişimin gerçekçi olduğunu kabul etmelidir. Firma ile veri paylaşımı, gizlilik ve sonuçların kullanımına ilişkin izinleri de erkenden konuşmak gerekir.
Seçimi üç soruyla yapın
- Elimde ölçülebilir bir araştırma sorusu var mı? İki programda da güçlü yöntem gerekir. Sadece bir uygulama geliştirme vaadi bilimsel araştırma planının yerini tutmaz.
- Sanayi uygulamasını gösterebiliyor muyum? Belirli bir süreç, karşılaştırılacak mevcut uygulama ve başarı ölçütü varsa 2209-B gerekçesi güçlenir.
- Uygun sanayi danışmanı ve kuruluş erişimim var mı? Yoksa sırf daha yüksek bütçe için 2209-B yazmak, uygulanamayacak iş paketi riski doğurur.
2209-A'da da makine/teçhizat, sarf malzemesi, seyahat ve hizmet alımı gibi araştırma için gerekli giderler desteklenebilir. Bu yüzden sadece ekipman alacağınız için 2209-B seçmeniz gerekmez. Tersi de geçerli: sektörle bağlantılı bir araştırma her koşulda 2209-B'ye dönüşmez.
Başvurular TYBS üzerinden yapılır. Hangi programı seçerseniz seçin bütçe, yöntem, erişim izni ve danışman onaylarını çağrı kapanmadan netleştirin. Başvuru onaylarının ekim-kasım sürecine yayıldığını ve nihai geçerlilik için üniversite e-imzası gerektiğini unutmayın.