Kaynakça Benzerlik Oranını Artırır mı?
Evet, kaynakça Turnitin benzerlik oranını artırabilir. Kaynakça hariç tutma filtresini, resmî rapor farkını ve oranı nasıl yorumlamanız gerektiğini öğrenin.
Evet. Kaynakça bölümü Turnitin'de benzerlik oranını artırabilir. Çünkü makale adları, yazarlar, yayın bilgileri ve DOI kayıtları başka çalışmalarda da aynı şekilde yer alır. Ancak Turnitin'de kaynakçayı değerlendirme dışında bırakan bir filtre bulunur. Kaynakçanın görünen orana dahil olup olmayacağı, raporun ayarlarına ve öğretim elemanının uyguladığı filtrelere bağlıdır.
Turnitin'in resmî açıklaması, bibliyografik bilgilerin ve alıntıların benzerlik değerlendirmesinden hariç tutulabileceğini belirtiyor. Dolayısıyla “Kaynakça varsa mutlaka yüksek oran çıkar” da “Kaynakça zaten hiç sayılmaz” da doğru bir genelleme değil.
Kaynakça neden eşleşiyor?
İki öğrencinin aynı akademik makaleyi kullandığını düşünün. Her ikisi de kaynakçada makalenin başlığını, yazarını, dergisini ve yılını doğru yazarsa bu bilgiler doğal olarak birbirine benzeyecektir. Program bu ortak metni eşleşme olarak işaretleyebilir. Aynı durum sık kullanılan kurum adları veya standart kaynakça kalıpları için de geçerli olabilir.
Ancak eşleşme ile intihal kararı aynı şey değildir. Turnitin’in öğrencilere yönelik benzerlik rehberine göre sistem, çalışmayı veri tabanındaki metinlerle karşılaştırır; benzerlik raporu tek başına bir akademik etik ihlali kararı vermez. Doğru atıflar ve doğrudan alıntılar bile eşleşebilir. Kaynağı düzgün göstermeden alınmış bir fikir ise düşük benzerlik yüzdesiyle de akademik sorun yaratabilir.
Turnitin'de kaynakça nasıl hariç tutulur?
Turnitin raporunda, kullanılan sürüm ve yetkilere göre Filtreler / Ayarlar bölümünden kaynakça veya bibliyografya hariç tutma seçeneği uygulanabilir. Bu işlem kaynakçadaki eşleşmeleri görünür değerlendirmeden çıkarabilir; metin içindeki bütün atıfları, alıntıları ve benzer ifadeleri otomatik olarak silmez.
Öğrencinin kendi ekranında yaptığı filtre değişikliği, öğretim elemanının gördüğü resmî benzerlik oranını zorunlu olarak değiştirmez. Turnitin, öğrenci tarafından yapılan hariç tutmaların geçici olabileceğini ve resmî puan için öğretim elemanıyla iletişime geçilmesi gerektiğini açıklıyor.
Kaynakçadan dolayı oran yüksekse ne yapmalısınız?
- Toplam yüzde yerine eşleşen bölümlere bakın. İşaretlenen içerik gerçekten kaynakça mı, yoksa ana metinden kopyalanmış bir paragraf mı?
- Atıfları silmeyin. Sırf oran düşsün diye kaynakçayı kaldırmak, kaynak göstermeme sorununa neden olabilir.
- Filtre ayarını kontrol edin. Kaynakça hariç tutulmamışsa, ödev veya tez için bu ayarın kullanılıp kullanılmayacağını öğretim elemanına sorun.
- Metindeki eşleşmeleri ayrıca değerlendirin. Uzun birebir alıntılar, eksik tırnak işaretleri veya zayıf parafrazlar varsa bunlar yalnız kaynakça filtresiyle çözülmez.
Hacettepe'de bütün lisans ödevlerine uygulanan tek bir evrensel benzerlik yüzdesi varmış gibi davranmayın. Sınırın ilgili dersin veya akademik birimin koşullarına göre ele alınması gerektiğini Turnitin benzerlik oranı kaç olmalı? rehberinde ayrıca açıkladık.
Kaynakça eşleşmesi doğru kaynak göstermenin gereksiz olduğu anlamına gelmez. Doğru değerlendirme, hangi bölümün neyle eşleştiğine ve eşleşen metnin akademik olarak nasıl kullanıldığına bakılarak yapılır.