Öğrenci Adına Açılmış Sahte Sosyal Medya Hesabı Nasıl Kapatılır?

Adına açılmış sahte bir sosyal medya hesabını gördüğünde önce hesabın delillerini kaydet, ardından platformun “taklit/impersonation” şikâyet yolunu kullan. Hesap dolandırıcılık yapıyor, tehdit gönderiyor veya özel görüntüler yayımlıyorsa platform şikâyetiyle yetinmeden adli başvuru da gündeme gelir.

Önemli ayrım şu: sahte hesap açılması ile senin gerçek hesabının ele geçirilmesi aynı sorun değildir. Gerçek hesabın çalındıysa hesap kurtarma süreci; senin adına yeni bir profil oluşturulduysa taklit hesap şikâyeti kullanılmalıdır.

Hesap kapanmadan önce delilleri sakla

Sahte hesap platform tarafından kaldırılırsa daha sonra profil ayrıntılarına erişemeyebilirsin. Bu yüzden mümkünse şunları kaydet:

• profilin tam kullanıcı adı,
• profil bağlantısı,
• profil fotoğrafı ve biyografi,
• senin fotoğraflarını kullandığı gönderiler,
• başkalarına attığı mesajların ekran görüntüleri,
• para istediği veya seni kötülediği içerikler,
• tarih ve saat bilgileri.

Arkadaşlarından mesaj alan varsa, kendi ekranlarından görüntü alıp sana göndermelerini isteyebilirsin. Mesajı yalnız yeniden yazmaları yerine hesabın kullanıcı adının da göründüğü görüntü daha kullanışlıdır.

Platformda “taklit hesap” olarak bildir

Instagram, Facebook, TikTok ve X gibi büyük platformlarda sıradan “spam” bildiriminden ayrı olarak bir kişiyi taklit etme gerekçesi bulunur. Menü adları zamanla değişebilse de sahte profilin içindeki şikâyet seçeneklerinde “başka biri gibi davranıyor”, “impersonation” veya benzeri yol aranmalıdır.

Instagram ayrıca yardım merkezinde taklit hesaplar için ayrı bir form kullanıyor ve kimliği doğrulamak amacıyla resmî kimlik belgesi isteyebiliyor. Kimlik belgesini e-posta, DM veya rastgele bir bağlantı üzerinden değil, yalnız platformun kendi resmî yardım akışı içinde gönder.

Çok sayıda arkadaşın aynı hesabı raporlaması hesabın otomatik olarak kapanacağını garanti etmez. En güçlü başvuru genellikle taklit edilen kişinin kendisinin, hesabın tam bağlantısını ve kimlik doğrulamasını içeren doğru kategoriyle yaptığı başvurudur.

Gerçek hesabını da güvene al

Sahte hesabın açılması, gerçek hesabının mutlaka ele geçirildiği anlamına gelmez. Yine de saldırgan senin hakkındaki bilgileri toplamış olabileceği için:

• gerçek hesabında iki aşamalı doğrulamayı etkinleştir,
• benzersiz bir şifre kullan,
• açık oturumları kontrol et,
• profilindeki e-posta ve telefon bilgisinin değiştirilmediğini doğrula.

Arkadaşlarını kısa bir hikâye veya gönderiyle “bu hesap bana ait değil” diye uyarmak da dolandırıcılığın yayılmasını azaltabilir. Sahte hesabın içeriğini yeniden paylaşırken gereksiz kişisel verileri görünür hâle getirmemeye dikkat et.

Sahte hesap para istiyorsa veya tehdit ediyorsa

Hesap senin adına para topluyor, banka hesabı gönderiyor, insanlara hakaret/tehdit mesajları atıyor veya özel görüntüler yayımlıyorsa olay yalnız “platform kuralı ihlali” olmaktan çıkabilir.

Bu durumda ekran görüntüleri, hesap bağlantısı, mesajlar, kullanılan IBAN veya telefon numarası gibi kayıtlarla polis merkezine veya Cumhuriyet Başsavcılığına başvurulabilir.

Özel hayatına ait görüntü veya bilgilerin yayımlanması gibi durumlarda 5651 sayılı Kanun'un özel hayatın gizliliğine ilişkin 9/A maddesi ayrıca gündeme gelebilir. Buna karşılık internette kişilik hakkı ihlaline ilişkin eski 5651 m. 9 mekanizması Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildi; bu nedenle internette hâlâ bulunan eski “doğrudan 5651/9 ile sulh ceza hâkimliğine başvur” rehberleri güncel değildir.

Taklit profil sırf adını/fotoğrafını kullanıyor ve platform başvuruları sonuç vermiyorsa, olayın niteliğine göre kişilik haklarının korunması için hukuk mahkemesinde saldırının durdurulması veya önlenmesi gibi yollar da değerlendirilebilir. Somut dosyada hangi yolun uygun olduğu için hukukçu desteği gerekebilir.

Hesap kapansa bile kayıtları hemen silme

Sahte profil kaldırılmış olsa bile daha önce gönderilmiş mesajlar, dolandırıcılık girişimleri veya başka hesaplar üzerinden devam eden taklitler bulunabilir. Hesabın kapandığını gösteren bildirimle birlikte önceki ekran görüntülerini bir süre saklamak, aynı kişi yeniden hesap açarsa olayların bağlantısını göstermeyi kolaylaştırır.

Kaynaklar: Instagram Help Center – Impersonation Report Form · 5651 sayılı Kanun m. 9'un iptal durumu ve m. 9/A