Zotero mu Mendeley mi Üniversite Öğrencisi İçin Daha Kullanışlı?
Zotero ve Mendeley'nin ücretsiz depolama, PDF düzenleme, Word ve Google Docs atıf özelliklerini karşılaştırın; ödev ve tez için uygun aracı seçin.
Sıfırdan başlayacak üniversite öğrencilerinin çoğu için Zotero daha esnek bir ilk tercih. Açık kaynaklı olması, Word'ün yanı sıra Google Docs ve LibreOffice ile çalışması, tarayıcıdan kaynak toplamayı kolaylaştırması ve yerel kütüphaneyi ücretsiz kullanabilmesi önemli avantajlar. Mendeley ise özellikle Word'de çalışan, PDF'lerini tek bir uygulamada düzenleyen ve ücretsiz bulut dosya alanını önemseyen öğrenciler için gayet mantıklı.
İkisi de kaynak toplama, PDF okuma, metin içi atıf ekleme ve kaynakça oluşturma işini yapar. Seçimi belirleyen şey APA mı IEEE mi kullanacağınızdan çok nerede yazdığınız, kaç PDF saklayacağınız ve ileride başka araca geçmek isteyip istemeyeceğinizdir.
Zotero ve Mendeley arasındaki farklar
| Konu | Zotero | Mendeley |
|---|---|---|
| Lisans ve yaklaşım | Ücretsiz, açık kaynaklı | Elsevier tarafından geliştirilen, ücretsiz planı bulunan hizmet |
| Ücretsiz bulut dosya alanı | 300 MB Zotero dosya depolaması | 2 GB ücretsiz depolama |
| Kaynak kayıtları | Kaynak/atıf verilerinin senkronizasyonu ücretsiz ve sınırsız; PDF depolamasından ayrı | Ücretsiz plan kapsamında kaynak ve PDF yönetimi |
| Yazım araçları | Word, Google Docs ve LibreOffice ile bütünleşme | Mendeley Cite ile Microsoft Word odaklı çalışma |
| PDF çalışma | PDF okuma, not ve açıklama; yerel saklama | PDF okuma, vurgulama, not alma ve bulut erişimi |
| Gelecekte geçiş | Açık biçimler ve dışa aktarma seçenekleri | Kütüphane taşınabilir; aktif Word atıflarının geçişi ayrıca kontrol edilmeli |
300 MB ile 2 GB karşılaştırmasını doğru okumak gerek. Zotero'nun ücretsiz sınırı, bilgisayarınıza kaydettiğiniz toplam PDF miktarına değil Zotero sunucularında eşitlemek istediğiniz ek dosyalara ilişkindir. Kaynak künyeleri/notları için ücretsiz veri senkronizasyonu bu kotadan ayrıdır; bilgisayardaki Zotero kütüphanesi çok daha büyük olabilir. Ancak PDF'lere farklı cihazlardan aynı şekilde erişmek istiyorsanız dosya eşitlemesini ayrıca planlamalısınız.
Ödev yazarken hangisi daha pratik?
Üç-beş kaynaklık kısa bir ödev için fark küçük olabilir. Asıl kolaylık aynı makaleye ikinci kez ihtiyaç duyduğunuzda ortaya çıkar: yazar adı, yayın yılı, DOI, bağlantı ve PDF'yi tek kayıtta bulur; Word veya Google Docs belgenizde metin içi atfı ekleyip sonunda kaynakçayı otomatik üretirsiniz. Böylece kaynakçaya elle yeni bir satır ekleme ve biçim farklarını tek tek düzeltme işi azalır.
Google Docs veya LibreOffice kullanıyorsanız Zotero'nun doğrudan entegrasyonu güçlü bir tercih sebebidir. Mendeley Cite'ın güncel resmî entegrasyonu Microsoft Word'e odaklanır. Yalnız Word kullanıyorsanız iki araçla da işinizi görebilirsiniz.
PDF'leri indirdikçe kütüphaneye atan ve her yerden açmak isteyen biriyseniz Mendeley'nin ücretsiz 2 GB alanı başlangıçta rahat gelebilir. Buna karşılık akademik kaynaklarınızın bilgisayardaki yerel kopyasını yönetmek ve bulut seçeneğini kendiniz belirlemek istiyorsanız Zotero'nun yaklaşımı daha esnektir.
Tez veya uzun dönemli araştırmada karar değişir mi?
Evet; burada yalnız ilk kurulumun kolaylığı değil, yüzlerce kaydı düzenlemek, ekip arkadaşlarıyla çalışmak ve seneler sonra aynı kaynaklara dönebilmek önem kazanır.
Zotero'da koleksiyonlar, etiketler, aramalar ve grup kütüphaneleriyle kaynakları ayırabilirsiniz. Geniş entegrasyon seçenekleri ve açık kaynak yaklaşımı, bölüm veya akademik kariyer değiştiğinde de avantaj sağlayabilir. Mendeley de klasörler/koleksiyonlar, etiketler, PDF notları ve grup çalışması imkânları sunar; bir danışman ya da araştırma ekibi zaten Mendeley kullanıyorsa aynı düzende çalışmak pratik olabilir.
Bir başka gözden kaçan konu tez dosyasının içindeki canlı atıflardır. Zotero, Mendeley'nin çevrim içi kütüphanesini doğrudan içe aktarabiliyor. Ancak Zotero'nun açıklamasına göre Mendeley Cite ile oluşturulmuş Word atıfları Zotero tarafından doğrudan tanınıp yeniden bağlanmıyor. Yani kütüphaneyi taşımak ile yarısı yazılmış tezin atıflarını sorunsuz taşımak aynı işlem değil. Uzun bir çalışmaya başladıktan sonra program değiştirmeden önce dosyanın kopyasında test edin.
Hangisini seçmelisiniz?
- Henüz program kullanmadınız, tez/proje işleri ileride artacak: Zotero ile başlayın.
- Google Docs veya LibreOffice'te yazıyorsunuz: Zotero tercih edin.
- Bütün çalışmanız Microsoft Word'de ve çok sayıda PDF'yi ücretsiz bulutta tutmak istiyorsunuz: Mendeley'yi deneyin.
- Laboratuvarınızın veya danışmanınızın ortak kütüphanesi zaten bir sistemde: Ekip iş akışına uyum sağlamak daha önemli olabilir.
Kararsızsanız bir ders ödevi için 10 makale kaydedin, üçüne not ekleyin ve iki farklı atıf stiliyle kaynakça oluşturun. Gerçek çalışma biçiminizde daha az uğraştıran araç sizin için daha kullanışlıdır. Her iki programın da oluşturduğu atıflarda eksik yazar, yıl, başlık veya DOI bilgisini teslim öncesi kontrol edin; otomatik kaynakça üretimi yanlış bibliyografik veriyi kendiliğinden düzeltmez.
Kaynaklar: Zotero – Özellikler · Zotero – Depolama · Zotero – Word ve diğer yazım araçları · Mendeley – Özellikler · Mendeley – Güncel planlar · Zotero – Mendeley kütüphanesini içe aktarma