Üniversitede Ders Notu Tutmak mı Slayttan Çalışmak mı Daha İyi?
Ders notu çıkarmak ile slayttan çalışmayı karşılaştırın; hangi derslerde hangi yöntemin daha verimli olduğunu ve ikisini nasıl birleştireceğinizi görün.
Çoğu üniversite dersi için en verimli yöntem slaytı kaynak olarak kullanıp yalnız gerekli yerlerde kendi notunuzu üretmektir. Slayttaki her cümleyi yeniden deftere geçirmek zaman kazandırmaz; yalnız slayta bakarak pasif biçimde okumak da bilgiyi gerçekten öğrenmiş olduğunuz anlamına gelmez.
Yani seçim “not mu, slayt mı?” olmak zorunda değil. İyi çalışma düzeninde slayt dersin iskeletini verir; öğrenci notu ise anlamadığınız, bağlantı kurmanız gereken veya sınavda hatırlamakta zorlandığınız noktaları işler.
Slayttan çalışmak ne zaman yeterli olabilir?
Dersin slaytları açık, düzenli ve sınav kapsamını iyi temsil ediyorsa baştan sona yeni bir özet çıkarmak gereksiz olabilir. Özellikle tanımların, sınıflandırmaların ve kısa bilgi parçalarının yoğun olduğu derslerde slayt üzerinde işaretleme yapıp ardından kendinizi test etmek daha hızlıdır.
Fakat burada önemli bir fark var: slaytı birkaç kez okumak ile slayttaki bilgiyi hatırlayabilmek aynı şey değildir.
Bir başlığı kapatıp kendi kendinize “Burada hangi üç nokta vardı?”, “Bu kavramın farkı neydi?” veya “Hocanın verdiği örneği açıklayabilir miyim?” diye sormak, yalnız tekrar okumaktan daha iyi bir kontrol sağlar.
Not tutmak ne zaman daha faydalı?
Kendi notunuz özellikle şu durumlarda değer kazanır:
- hoca slaytta olmayan önemli açıklamalar yapıyorsa,
- konu birkaç kaynaktan birleştiriliyorsa,
- formülün neden kullanıldığını anlamanız gerekiyorsa,
- kavramlar arasında ilişki kurmak zorundaysanız,
- sınav öncesi yüzlerce slaytı yeniden taramak istemiyorsanız.
Burada amaç dersin ikinci bir kitabını yazmak değildir. İyi not, slaytın kopyası değil; sizin daha sonra yeniden düşünmenizi kolaylaştıran kısa bir işleme katmanı olmalıdır.
Örneğin slaytta zaten bir tanım varsa tanımı aynen yazmak yerine yanına “X ile Y arasındaki fark burada”, “hoca bunu geçen yılki örnekle bağladı” veya “bu formülü şu tip soruda kullan” gibi kişisel bir işaret daha faydalı olabilir.
Sayısal derslerde yalnız slayt genellikle yetmez
Matematik, istatistik, fizik, programlama ve hesap ağırlıklı derslerde öğrenme çoğunlukla soru çözme ve uygulama sırasında gerçekleşir. Bu derslerde çok güzel not tutup hiç problem çözmemek yanıltıcı bir ilerleme hissi yaratabilir.
Bu tür derslerde şu sıra daha mantıklıdır:
- Slayt veya ders notundan kavramı öğrenin.
- Kısa biçimde formülün veya yöntemin ne işe yaradığını not edin.
- Çözümü kapatıp kendiniz örnek çözün.
- Hata yaptığınız noktayı nota geri ekleyin.
Böylece notlarınız konu anlatımının kopyası değil, kendi hata haritanız haline gelir.
Ezber ağırlıklı derslerde not çıkarmak şart mı?
Hayır. Çok fazla bilgi içeren bir derste uzun özet çıkarmak bazen çalışmanın kendisinden daha fazla zaman alabilir. Bunun yerine kısa soru-cevaplar, kavram karşılaştırmaları veya aktif hatırlama kartları daha işe yarayabilir.
Örneğin 60 slaytlık bir konuyu 20 sayfalık başka bir metne dönüştürmek yerine, sınavda gerçekten sorulabilecek 15-20 ana soruyu çıkarıp bunlara bakmadan cevap vermeye çalışmak daha verimli olabilir.
Derste not tutarken her şeyi yazmaya çalışmayın
Hızlı konuşan bir hocayı kelimesi kelimesine yazmaya çalışmak, aynı anda anlatılanı anlamayı zorlaştırabilir. Slayt önceden paylaşıldıysa özellikle zaten ekranda bulunan cümleleri tekrar yazmak yerine hocanın eklediği noktaları yakalamak daha mantıklıdır.
Ders sonrasında 10-15 dakikalık kısa bir düzenleme de saatlerce “temiz not” çıkarmaktan daha sürdürülebilir olabilir: eksik yeri tamamlayın, anlamadığınız noktayı işaretleyin ve birkaç soru çıkarın.
Sonuç olarak slayt kaynak, not ise kişisel işlem aracıdır. Dersin materyali yeterliyse her şeyi yeniden yazmayın; fakat pasif okumayla da yetinmeyin. En iyi yöntem, ders türüne göre slaytları, seçici not tutmayı ve kendini test etmeyi birlikte kullanmaktır.