Hacettepe Muaf Olunan Dersin Yerine Üstten Ders Alınabilir mi?
Bir dersten muaf olduğunuzda boşalan AKTS ile üst yarıyıldan ders alıp alamayacağınızı; ilerleme kuralı, ön koşul ve dönem kredi sınırı üzerinden öğrenin.
Bir dersten muaf olmanız, boşalan AKTS kadar istediğiniz üst sınıf dersini otomatik olarak alabileceğiniz anlamına gelmez. Hacettepe'de üstten ders alırken dönem AKTS sınırı, ilerleme kuralı ve varsa dersin ön koşulu birlikte değerlendirilir.
Şartlar uygunsa üst yarıyıldan ders almak mümkün olabilir; ancak önce kendi programınızda almanız gereken zorunlu derslerin durumuna bakmanız gerekir.
Muafiyet size otomatik “ek kredi” vermez
Dört ve beş yıllık programlarda öğrenciler ilk dört yarıyılda en fazla 30 AKTS, beşinci yarıyıldan itibaren en fazla 40 AKTS ders alabilir.
Örneğin ilk yarıyıl müfredatınız 30 AKTS ve 5 AKTS'lik bir dersten muaf olduysanız, bu durum dönem üst sınırınızı 35 AKTS'ye çıkarmaz. Ders kaydınız yine ilgili yarıyıl için geçerli olan maksimum AKTS sınırı içinde kalır.
Muafiyetin pratik etkisi, programınızda o dersi tekrar almak zorunda olmamanız ve böylece kredi sınırı içinde başka bir derse yer açılabilmesidir.
Önce ilerleme kuralına bakılır
Hacettepe'nin güncel yönetmeliğinde “ilerleme kuralı”, bir yarıyıldaki dersi alabilmek için önceki yarıyıllarda açılmış başarısız veya hiç alınmamış zorunlu derslerin öncelikle alınması gerekliliği olarak tanımlanıyor.
Bu yüzden yalnız “5 AKTS boşluğum var” hesabı yeterli değildir.
Üstten ders düşünürken şu sırayla kontrol edin:
- Alt yarıyıllardan başarısız veya hiç almadığınız zorunlu ders var mı?
- Kendi yarıyılınızda almanız gereken zorunlu dersleri eklediniz mi?
- Üstten almak istediğiniz dersin ön koşulu var mı?
- Toplam ders yükünüz dönem AKTS sınırını aşıyor mu?
- BİLSİS dersi seçmenize izin veriyor mu?
Bazı akademik birimler öğrencilere, alt ve mevcut yarıyıl zorunlu dersleri tamamlandıktan sonra kredi boşluğu kalıyor ve dersin ön koşulu bulunmuyorsa üstten ders alınabileceğini açıkça belirtiyor. Ancak bölüm müfredatı ve dersin koşulları değişebileceği için kendi programınız için BİLSİS ve danışman kontrolü önemlidir.
Birinci sınıfta da üstten ders alınabilir mi?
“Birinci sınıfta üstten ders kesinlikle alınamaz” şeklinde üniversite genelinde mutlak bir kural çıkarmak doğru değildir. Asıl sınırlamalar ilerleme kuralı, dersin ön koşulu, dönemsel yapı ve AKTS üst sınırıdır.
Fakat ilk dönem öğrencisinin kendi zorunlu derslerini bırakıp yalnızca üstten derslerle 30 AKTS doldurması beklenmez. BİLSİS dönemsel yapıyı ve ilerleme kuralını kontrol eder.
Muaf olduğunuz ders nedeniyle programınızda boşluk oluştuysa, almayı düşündüğünüz üst dersleri gerekli.tr Ders Programı üzerinde ayrı bir plan olarak deneyip saat çakışmalarını görebilirsiniz. Resmî ders seçiminizi ise BİLSİS'te tamamlayıp danışman onayına göndermeniz gerekir.
BİLSİS üstten dersi göstermiyorsa ne yapmalısınız?
Önce dersin hangi yarıyıla ait olduğunu ve ön koşulunu Ders Bilgi Paketi'nden kontrol edin. Ardından kendi zorunlu derslerinizin eksiksiz seçildiğinden emin olun.
Şartları sağladığınızı düşündüğünüz halde ders seçilemiyorsa danışmanınızla görüşün. Sistem tarafından gösterilmeyen bir dersi “muafiyetim var, kesin almalıyım” diye varsaymak yerine programınıza özel durumu doğrulatmak daha güvenlidir.
Kaynaklar: Hacettepe Üniversitesi Ön Lisans ve Lisans Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği · Hacettepe Fransız Dili Eğitimi – SSS