Bölümün Akreditasyonu Olmaması Ne Anlama Gelir?

Bir bölümün akreditasyonunun olmaması, o programın belirli bir akreditasyon kuruluşunun dış değerlendirmesinden geçerek ilgili standartları karşıladığını gösteren geçerli bir program akreditasyonuna sahip olmadığı anlamına gelir. Bu durum tek başına "bölüm kötüdür" veya "diploması geçersizdir" sonucunu göstermez.

Burada günlük dilde "bölüm akreditasyonu" dense de teknik olarak değerlendirilen şey çoğunlukla belirli bir eğitim programıdır. Yükseköğretim Kalite Kurulu (YÖKAK), program akreditasyonunu bir yükseköğretim programının alanına özgü önceden belirlenmiş standartları karşılayıp karşılamadığını ölçen dış kalite güvence süreci olarak tanımlıyor.

Akreditasyon varsa neyi gösterir?

Akreditasyon, programın yalnız kendi beyanıyla değil, yetkili veya tanınan bağımsız bir akreditasyon kuruluşunun ölçütleriyle de incelendiğini gösterir.

Değerlendirme ölçütleri alana göre değişebilir. Genel olarak programın eğitim amaçları, ders yapısı, öğrenci çıktıları, öğretim kadrosu, altyapı ve kaliteyi sürekli iyileştirme süreçleri gibi başlıklar incelenebilir.

Bu nedenle akreditasyon, üniversite tercihi yaparken kullanılabilecek somut bir kalite göstergesidir. Ancak tek kalite göstergesi değildir.

Akreditasyon yoksa bölüm kalitesiz midir?

Hayır. Akreditasyonun bulunmamasının birden fazla nedeni olabilir:

• program henüz akreditasyon başvurusu yapmamış olabilir,
• yeni açılmış olduğu için değerlendirme için gerekli aşamaya gelmemiş olabilir,
• ilgili alanda farklı bir akreditasyon sistemi bulunabilir,
• önceki akreditasyon süresi sona ermiş ve yenileme süreci devam ediyor olabilir,
• program değerlendirilmiş ancak akreditasyon almamış olabilir.

Bu durumların sonuçları birbirinden farklıdır. Bu yüzden yalnız "akredite değil" etiketine bakarak programın eğitim kalitesi hakkında kesin hüküm vermek doğru olmaz.

Daha anlamlı soru şudur: Program neden akredite değil ve bunun yanında hangi kalite göstergelerine sahip?

Diploma açısından ne anlama gelir?

Program akreditasyonu ile bir üniversite programının yükseköğretim sistemi içindeki resmî statüsü aynı kavram değildir. Akreditasyon, dış kalite güvencesiyle ilgilidir.

Dolayısıyla yalnız program akreditasyonunun bulunmamasından hareketle diplomanın geçersiz olduğu sonucu çıkarılamaz. Tercih edeceğiniz programın resmî statüsünü YÖK ve YKS kaynaklarından, akreditasyon durumunu ise YÖKAK tarafından yetkilendirilmiş veya tanınmış akreditasyon kuruluşlarının kayıtlarından ayrı ayrı kontrol etmek gerekir.

YÖKAK ayrıca 2016'dan beri yetkilendirdiği veya tanıdığı kuruluşlar tarafından akredite edilen program bilgilerinin YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda yer aldığını belirtiyor.

Üniversite tercihinde akreditasyona ne kadar önem verilmeli?

İki benzer program arasında karar veriyorsanız geçerli bir program akreditasyonu güçlü bir artı olabilir. Fakat tercihi yalnız bu bilgiye indirgemeyin.

Şunları birlikte değerlendirmek daha sağlıklıdır:

• programın güncel müfredatı,
• akademik kadro ve ders çeşitliliği,
• laboratuvar ve uygulama olanakları,
• staj ve sektör bağlantıları,
• mezunların ilerlediği alanlar,
• değişim ve uluslararası eğitim olanakları,
• programın mevcut akreditasyon durumu ve geçerlilik süresi.

Ayrıca "üniversite akredite" ile "okumak istediğim program akredite" ifadelerini karıştırmayın. Bir üniversitenin kurumsal akreditasyon durumuyla belirli bir lisans programının program akreditasyonu farklı değerlendirmelerdir.

Akreditasyon bilgisini nereden kontrol edebilirsiniz?

Önce hangi kuruluşun ilgili alanı akredite ettiğini belirleyin. Örneğin farklı meslek ve bilim alanları için farklı ulusal akreditasyon kuruluşları bulunur. YÖKAK, tescili devam eden ulusal kuruluşları ve tanıdığı uluslararası kuruluşları güncel olarak yayımlar.

Ardından yalnız "akredite" ifadesine değil, hangi programın, hangi kuruluş tarafından ve hangi tarihler arasında akredite edildiğine bakın. Çünkü akreditasyonlar süresiz olmak zorunda değildir.

Üniversite tercihinde birkaç programı karşılaştırıyorsanız akreditasyonu kesin bir eleme ölçütü yerine, programın diğer akademik ve kariyer göstergeleriyle birlikte değerlendirmek daha doğru bir karar verir.

Kaynaklar: YÖKAK – Program Akreditasyonu · YÖKAK – Tescil Süresi Devam Eden Akreditasyon Kuruluşları