Akreditasyon Süresi Dolan Bölümde Ne Olur?
Bir üniversite programının akreditasyon süresi dolduğunda öğrencileri, yeni adayları ve programın güncel akreditasyon statüsünü neyin değiştiğini öğrenin.
Bir üniversite programının akreditasyon süresinin dolması, bölümün otomatik olarak kapandığı anlamına gelmez. Değişen şey, programın belirli bir akreditasyon kuruluşu tarafından verilmiş güncel akredite statüsüdür. Program yeniden değerlendirilip akreditasyonu yenilenmez veya süresi uzatılmazsa, eski bitiş tarihinden sonra "halen akredite" olarak değerlendirilmemelidir.
Burada "bölümün varlığı" ile "programın akreditasyon statüsü"nü birbirinden ayırmak gerekir.
Program akreditasyonu neyi gösterir?
Yükseköğretim Kalite Kurulu (YÖKAK), program akreditasyonunu; belirli bir alanda önceden belirlenmiş akademik ve alana özgü standartların bir yükseköğretim programı tarafından karşılanıp karşılanmadığını ölçen dış değerlendirme ve kalite güvence süreci olarak tanımlıyor.
Yani akreditasyon:
- programın belirli kalite ölçütlerine göre dışarıdan değerlendirildiğini,
- değerlendirme sonucunda belirli bir süre için akredite edildiğini,
- bu statünün başlangıç ve bitiş tarihleri bulunduğunu
gösterir.
Bu nedenle akreditasyon, programın sonsuza kadar taşıdığı kalıcı bir etiket değildir.
Süre dolunca program hemen kapanır mı?
Hayır. Akreditasyonun sona ermesi ile bir üniversite programının kapatılması aynı işlem değildir.
Bunu pratikte de görmek mümkün. Akreditasyon kuruluşları, süresi dolacak programların yeniden değerlendirme için başvuru yapmasını ister. Örneğin MÜDEK, belirli bir tarihte akreditasyon süresi dolacak programların ilgili değerlendirme dönemi için yeniden başvurması gerektiğini; başvuru yapılmazsa programın akreditasyonunun o tarihte sona ereceğini açıkça belirtiyor.
Buradaki sonuç "program kapanır" değil, "akreditasyon sona erer" şeklindedir.
Mevcut öğrenciler için ne değişir?
Bir programın akreditasyon süresinin dolduğunu gördüğünüzde önce şu soruya bakın:
Siz programa hangi dönemde girdiniz ve akreditasyon hangi tarih aralığında geçerliydi?
Akreditasyon kuruluşları programlara başlangıç ve bitiş tarihiyle statü verir. Bu nedenle yalnız bugün programın sayfasında akreditasyon logosu olup olmadığına bakmak yerine, ilgili kuruluşun yayımladığı program listesindeki tarih aralığını kontrol etmek daha anlamlıdır.
Akreditasyonun bitmesi tek başına öğrenciliğinizi veya programdaki derslerinizi ortadan kaldıran bir işlem değildir. Ancak akreditasyon sizin için önemliyse — örneğin tercih yaparken kalite göstergesi olarak kullanıyorsanız — programın güncel statüsünü esas almalısınız.
Yeni tercih yapacak öğrenci neye bakmalı?
Üniversite tercihinde "bu bölüm daha önce akredite olmuş" ile "bu bölüm şu anda akredite" aynı şey değildir.
Kontrol ederken:
- Akreditasyonu hangi kuruluşun verdiğine bakın.
- Kuruluşun YÖKAK tarafından tanınıp tanınmadığını kontrol edin.
- Programın akreditasyon başlangıç ve bitiş tarihlerini inceleyin.
- Süre bitmek üzereyse yeniden değerlendirme veya uzatma kararı olup olmadığını araştırın.
- YKS kılavuzundaki güncel akreditasyon bilgisini de kontrol edin.
YÖKAK, program akreditasyonu bilgilerinin YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda gösterildiğini belirtiyor.
Sürenin dolması kalite düştü demek mi?
Tek başına hayır.
Bir programın akreditasyonunun sona ermesinin farklı nedenleri olabilir:
- yeniden değerlendirme süreci henüz tamamlanmamış olabilir,
- program yeniden başvuru yapmamış olabilir,
- değerlendirmede belirli ölçütleri karşılamadığı sonucuna varılmış olabilir,
- kurum akreditasyon stratejisini değiştirmiş olabilir.
Bu nedenler birbirinden çok farklıdır. Dolayısıyla yalnız "akreditasyon tarihi bitti" bilgisinden programın eğitim kalitesinin mutlaka düştüğü sonucunu çıkarmak doğru olmaz.
En sağlıklı değerlendirme, akreditasyon kuruluşunun yayımladığı güncel karar ve tarihleri incelemektir.
Kısacası neye dikkat etmelisiniz?
Akreditasyon süresi dolmuş bir bölüm gördüğünüzde paniğe kapılıp "bölüm kapanıyor" sonucuna varmayın. Bunun yerine programın:
- yeniden değerlendirmeye başvurup başvurmadığını,
- yeni akreditasyon kararı olup olmadığını,
- eski ve yeni geçerlilik tarihlerini,
- yetkili akreditasyon kuruluşundaki güncel kaydını
kontrol edin.
Tercih döneminde asıl önemli olan geçmişte bir kez akredite edilmiş olması değil, tercih yaptığınız tarihteki güncel akreditasyon statüsüdür.
Kaynaklar: