4’lük Sistemde Not Ortalaması Nasıl Hesaplanır?
4’lük sistemde not ortalamasının ders ağırlıkları ve not katsayılarıyla nasıl hesaplandığını formül ve örnek üzerinden öğrenin.
4’lük Sistemde Not Ortalaması Nasıl Hesaplanır?
4’lük sistemde not ortalaması, derslerin not katsayılarının ders ağırlıklarıyla çarpılması ve elde edilen toplamın toplam ders ağırlığına bölünmesiyle hesaplanır. Bu nedenle yalnızca ders notlarını toplayıp ders sayısına bölmek çoğu durumda doğru sonucu vermez.
Temel hesap şu şekildedir:
Not ortalaması = Derslerin ağırlıklı puanları toplamı / Toplam ders ağırlığı
Buradaki ağırlık, üniversitenizin ortalama hesabında kullandığı kredi veya AKTS değeridir. Hangi değerin esas alındığı kurumun not sistemi ve yönetmeliğine göre değişebilir; transkriptinizde veya öğrenci bilgi sisteminizde ortalama hesabında kullanılan ağırlığı esas almalısınız.
Adım adım 4’lük ortalama hesaplama
Örnek olarak dört dersiniz olduğunu düşünelim:
| Ders | Ağırlık | Not katsayısı | Ağırlıklı puan |
|---|---|---|---|
| Ders 1 | 6 | 3,50 | 21,00 |
| Ders 2 | 5 | 3,00 | 15,00 |
| Ders 3 | 4 | 2,50 | 10,00 |
| Ders 4 | 3 | 4,00 | 12,00 |
| Toplam | 18 | 58,00 |
Hesap:
58 / 18 = 3,22
Bu örnekte not ortalaması 4,00 üzerinden yaklaşık 3,22 olur.
Aynı yöntem kendi dersleriniz için de uygulanabilir:
- Her dersin not katsayısını bulun.
- Not katsayısını dersin ortalamada kullanılan kredi veya AKTS değeriyle çarpın.
- Bütün derslerin ağırlıklı puanlarını toplayın.
- Sonucu toplam kredi veya AKTS’ye bölün.
Harf notu doğrudan ortalamaya eklenmez
AA, BA, BB veya üniversitenizin kullandığı başka bir harf notu tek başına hesaplamaya girmez. Önce o harf notunun kurumunuzdaki 4’lük sistem katsayısı kullanılır.
Örneğin bir dersin not katsayısı 3,50 ve ağırlığı 5 ise bu ders ortalama hesabına:
5 × 3,50 = 17,50
ağırlıklı puanla katkı yapar.
Harf notlarının katsayıları üniversiteler arasında aynı olmak zorunda değildir. Bu nedenle başka bir üniversitenin not dönüşüm tablosunu kullanmak yerine kendi kurumunuzun tablosuna bakmanız gerekir.
Neden kredisi yüksek ders ortalamayı daha fazla etkiler?
Çünkü 4’lük ortalama çoğunlukla ağırlıklı ortalamadır. Ağırlığı 6 olan bir ders, ağırlığı 2 olan bir derse göre hesapta üç kat daha fazla paya sahiptir.
Örneğin 4,00 katsayılı bir not:
- 2 ağırlıklı derste 8 ağırlıklı puan,
- 6 ağırlıklı derste 24 ağırlıklı puan
üretir.
Bu yüzden “üç dersten yüksek, bir dersten düşük not aldım; ortalamam neden beklediğim kadar yüksek değil?” sorusunun cevabı çoğu zaman derslerin ağırlıklarında saklıdır.
Dönem ortalaması ile genel ortalama aynı şey değildir
Dönem ortalaması yalnızca ilgili dönemde hesaba katılan derslerden oluşur. Genel not ortalaması ise öğrencinin akademik geçmişindeki hesaba dahil dersleri birlikte değerlendirir.
Tekrar edilen derslerin, başarısız notların, muafiyetlerin veya kredisiz derslerin genel ortalamaya nasıl işlendiği üniversiteye göre değişebilir. Bu nedenle özellikle genel ortalama hesaplanırken kurumun kendi kuralları dikkate alınmalıdır.
4’lük ortalamayı 100’lük sisteme çevirmek aynı hesap değildir
4’lük sistemde ortalama hesaplamak ile 4’lük bir ortalamayı 100’lük sisteme çevirmek farklı işlemlerdir.
Örneğin 3,20 ortalamayı doğrudan 25 ile çarpıp “80” sonucunu resmî dönüşüm olarak kabul etmek her kurum için doğru değildir. Bir başvuru 100’lük karşılık istiyorsa başvuruyu alan kurumun veya üniversitenizin kabul ettiği dönüşüm tablosu kullanılmalıdır.
Derslerinizi ve not katsayılarını tek tek elle hesaplamak yerine gerekli.tr GPA aracında ders ağırlıklarını ve notlarınızı girerek farklı not senaryolarının dönem ve genel ortalamanıza etkisini karşılaştırabilirsiniz.